Toạ đàm Thư pháp “Thư pháp Quốc ngữ trong không gian văn hóa Phật giáo: Nền tảng – giá trị và hướng phát triển”

 Ninh Bình, ngày 17/10/2026 – Trong khuôn khổ các hoạt động Kỷ niệm 45 năm thành lập Ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam (GHPGVN), Tọa đàm “Thư pháp Quốc ngữ trong không gian văn hóa Phật giáo: Nền tảng – giá trị và hướng phát triển” được tổ chức tại Khu du lịch Quốc gia Tam Chúc, Ninh Bình.

Quang lâm tham dự toạ đàm có sự hiện diện của: HT. Thích Thọ Lạc – Ủy viên Ban Thường trực HĐTS, Trưởng Ban Văn hóa Trung ương GHPGVN; HT. Thích Bửu Chánh – Ủy viên Ban Thường trực HĐTS, Phó Trưởng Ban Văn hóa Trung ương GHPGVN; TT. Thích Minh Quang – Ủy viên Thư ký HĐTS, Phó Trưởng ban TT Ban Trị sự GHPGVN tỉnh Ninh Bình; HT. Thích Minh Tiến; HT. Thích Huệ Vinh; TT. Thích Giác Nghi; TT. Thích Lệ Trí – Phó Trưởng Ban Văn hóa Trung ương GHPGVN; TT. Thích Phước Đạt – Ủy viên Ban Thường trực HĐTS, Phó Trưởng ban TT Ban Giáo dục Phật giáo Trung ương; cùng chư Tôn đức Văn phòng Ban Văn hóa Trung ương GHPGVN.

Về phía đại diện chính quyền và đại biểu có: ông Nguyễn Văn Thanh – Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Dân tộc và Tôn giáo, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam; PGS.TS Đinh Quang Hải – nguyên Viện trưởng Viện Sử học; ông Ngô Trịnh Hà – Phó Cục trưởng Ủy ban UNESCO Việt Nam; cư sĩ Trần Đức – Chủ nhiệm CLB Thư pháp Phật giáo; cùng đại diện các cơ quan Trung ương, địa phương, các nhà nghiên cứu, học giả, thư pháp gia, nghệ nhân, văn nghệ sĩ và đông đảo khách mời.

Phát biểu mở đầu tọa đàm, Hòa thượng Thích Bửu Chánh gợi mở những vấn đề về vai trò của ngôn ngữ và chữ viết trong đời sống văn hóa Phật giáo. Qua quá trình truyền bá và hội nhập với văn hóa dân tộc, ngôn ngữ trở thành phương tiện quan trọng để chuyển tải tư tưởng, giáo lý cùng những giá trị đạo đức, nhân văn của Phật giáo đến cộng đồng.

Theo Ban Tổ chức, chương trình đã tiếp nhận 20 bài tham luận của chư Tôn đức, các nhà nghiên cứu, học giả và những người quan tâm đến ngôn ngữ, văn hóa. Trong đó, 3 báo cáo tham luận được lựa chọn trình bày trực tiếp, tập trung vào các phương diện lịch sử, ngôn ngữ, nghệ thuật, triết lý, đạo đức và giá trị văn hóa của chữ Quốc ngữ và thư pháp Việt Nam.

Đặc biệt, Thượng tọa Thích Lệ Trí trình bày tham luận tập trung vào giá trị của chữ Quốc ngữ từ phương diện triết lý, đạo đức và cách sống. Thượng tọa nhấn mạnh, chữ viết không chỉ là phương tiện ghi lại và truyền đạt ngôn ngữ mà còn có khả năng chuyển tải tư tưởng, quan niệm sống và những giá trị đạo đức. Từ đó, thư pháp Việt Nam được nhìn nhận không chỉ ở vẻ đẹp hình thức mà còn ở chiều sâu tư tưởng, triết lý và những thông điệp nhân văn được gửi gắm qua từng chữ, từng câu. 

Tiếp nôí chương trình, một số nhà nghiên cứu, học giả và đại biểu tiếp tục trao đổi, thảo luận về những vấn đề liên quan đến lịch sử, giá trị nghệ thuật, khả năng sáng tạo và hướng ứng dụng thư pháp Quốc ngữ. Các ý kiến trao đổi góp phần mở rộng cách tiếp cận đối với chữ Quốc ngữ, từ quá trình hình thành, giá trị thẩm mỹ đến chiều sâu tư tưởng và khả năng ứng dụng trong đời sống văn hóa. Qua đó, tọa đàm gợi mở thêm những hướng nghiên cứu, sáng tạo nhằm bảo tồn tiếng Việt, phát huy nghệ thuật thư pháp và tăng cường sự gắn kết giữa ngôn ngữ dân tộc với các giá trị văn hóa Phật giáo.

Kết thúc buổi toạ đàm, Hòa thượng Thích Thọ Lạc gửi lời tri ân đến chư Tôn đức, các nhà nghiên cứu, học giả, thư pháp gia, nghệ nhân và đại biểu đã dành thời gian tham dự, đóng góp nhiều ý kiến tâm huyết cho chương trình. Hòa thượng đánh giá cao những nội dung được trao đổi tại tọa đàm, đồng thời cho rằng đây là những gợi mở có giá trị đối với quá trình nghiên cứu, bảo tồn và phát huy tiếng Việt cũng như nghệ thuật thư pháp Quốc ngữ trong đời sống văn hóa Phật giáo. ĐỒng thời nhấn mạnh tâm huyết của Ban Văn hóa Trung ương GHPGVN là đưa một câu kinh, một bài kệ qua nghệ thuật thư pháp Việt vào đời sống, để những giá trị Phật giáo trở nên gần gũi, dễ cảm nhận và lan tỏa hơn. Với mong muốn thư pháp Quốc ngữ được tiếp tục sáng tạo, ứng dụng tại các chùa, tự viện trên cả nước, qua đó góp phần đưa văn hóa Phật giáo gắn bó sâu hơn với đời sống dân tộc.

Tọa đàm khép lại trong tinh thần trao đổi cởi mở, học thuật và xây dựng, góp phần khẳng định chữ Quốc ngữ không chỉ là phương tiện giao tiếp mà còn là một thành tố quan trọng của đời sống văn hóa, có khả năng chuyển tải tư tưởng, đạo đức và những giá trị nhân văn. Là một trong những hoạt động hướng tới Kỷ niệm 45 năm thành lập Ban Văn hóa Trung ương GHPGVN, chương trình thể hiện sự quan tâm đến ngôn ngữ và bản sắc văn hóa dân tộc, đồng thời mở ra những gợi ý thiết thực trong việc bảo tồn, phát huy tiếng Việt và nghệ thuật thư pháp Quốc ngữ trong đời sống văn hóa Phật giáo hiện nay.

Một số hình ảnh được ghi nhận:

Truyền thông Ban Văn hoá Trung ương GHPGVN